ДОЖИВОТНА ЈАМКА 87

ДОЖИВОТНА ЈАМКА 87

— Bue Taka мислите можеби, другите не верувам.

Го испија кафето. Началникот го испрати Радета до вратата.

Го потапка по рамото.

Раде си тргна кон канцеларијата поспокоен. Но сепак, не бе-ше сосема уверен BO искреноста на началникот.

Утредента, мајка му со топло млеко и со пржени лепчиња во јајца го пречека Радета од работа. Брзо потоа излезе да купи нешто за јадење. Раде ништо не вкуси. Не го испи ни млекото. Лежеше со широко отворени очи кога влезе мајка му во собата. Таа веднаш виде дека се што му подготви за појадок останало на масата.

—He сигладен, - рече co тивок глас.

Раде не одговори.

— Тинешто да не криеш од мене, да He имашнекоја мака? —pe- че.

Раде се сврте KOH 5идот.

- Кажи, не вртимиго грбот. AKO Ha мајка He кажеш, Ha кого.

И na He можам да помогнам, можеби Ke ти дадам некој добар совет.

- Советници не митребаат!

— Акотолкутие тешко соградбата, оставија куќата, нека по- чека. Не сме на улица. Ќе се одмориш некое време, па ќе продол- жиш.

Раде молчеше. Се направи дека заспал. Не сакаше да го про-должи разговорот. Нема да им го направи ќефот на некои од не-пријателите — да запре со градбата.

Мајка му, мислејќи дека заспа, се повлече во кујната загри- жена. Многу е преосетлив - си мислеше таа. Не беше слушнала тој да зборува за девојка, а Годините не му се малку. Ниту пак го поба-рала некоја по телефон. Дома да донесе, макар и пријателка, да се задружи со женско. Можеби е пребирлив. А и не е лесно да се најде девојка. И убава, и карактерна, домаќинка. Сега младите се изме- нија. Не се како порано...

88 Драгица Hajuecka Мајка my пак излезе. Брзо ce врати. Ce зачуди Kora виде дека Раде станал, се облекол и излегол. Ни малку не поспа. Како ќе ра-боти со работниците на куќата, а потоа цела ноќ на работа. Што се случува со него? Можеби треба да позборува со Вера.

Позвони на телефонот од Вера, на работа. Таа се изненади.

- Штоима, што се случува? - праша како да се уплаши.

- Ништо посебно, намини од работа.

- Има значи нешто, но не кажуваш! - зборуваше нервозно Вера.

- Не сидошла неколку дена, па реков, ајде да TU се јавам.

-- Добро, ќе дојдам. Денеска ќе дојдам.

--Дојди.--Стефка гозатвори телефонот и умот веднаши оти-де кај Душица. - Малку се неубавите работи со неа, па сега иза Раде да ce потресува. Сииматој некоја Голема мака, ама не кажува. A ка-ко може да му помогне, кога не кажува.

Раде одвај се искачуваше накај куќата. Ги влечкаше нозете.

Оваа градба беше најголема глупост - си мислеше тој. Koj Ѓавол ro натера. Малку им беше станот, уште куќа им требаше. Ете, сестра му Вера си има стан што uo дадоа од работа. Душица ниво кој слу-чај нема да сака да живее заедно со него и со мајка си. Додека беше жив татко им, градењето на куќата имаше некаква смисла. Само колку да предизвикаат завист и озборување кај луѓето со кои рабо-теше и кај соседите. Но, тоа е готово. Што ќе биде, нека биде. Ќе се издржи некако.

Ги здогледа работниците кои веќе се беа фатиле за работа.

Тоа некако го орасположи. Но, колку повеќе се приближуваше кон нив, толку му изгледаа посомнителни. Зошто дошле порано?

Па иако дошле, зошто не го почекале, туку си работат на своја ра-ка? Мора 1a mare некоја задна намера. Нешто да расипат, да не на-прават како што треба, или нешто да украдат. Тоа сомневање Тол-куго совлада, што само што дојде до нив, почна да им вика, да ги Ha- ДОЖИВОТНА ЈАМКА 89 вредува. Луѓето ro фрлија алатот и застанаа. Престанаа да рабо- тат. Толку беа навредени. Тие очекуваа тој да ги пофали, а еве ШТО добија, навреди од него.

Раде брзо сфати дека згрешил, па почна со подругизборовии со помек тон да ги вика да продолжат со работата. Самите работ-ници беа забележале дека нешто се случува со Радета и не му заме- рија. Дури итој што им беше раководител го посоветува да земе не- платен одмор додека се гради куќата, или да се одмори извесно вре-ме, да не гради. После да продолжи со градбата. Раде не сакаше ни да слушне. Низаедното низа другото.

Се враќаше дома уште позамислен. Што им е на луѓево, како да се договориле. Сите само тоа го советуваат. Како да има некој заговор против него. Сакаат да го направат болен, неспособен. Мо-жебивеќе некој сака да My го земе местото. Или сака ia ro спречиза да не може да ја изгради куќата. Сите се лажат... Ќе им покаже тој дека се лажат!

Беше среќен кога виде дека дома нема никој. Нешто поткас-на илегна. Веднашзаспа. Се разбуди целиот Bo пот. Како низ COH TO слушаше разговорот меѓу мајка му и сестра му Вера.

- Мора да земе неплатен одмор дури уште има време. Јас ќе ви помогнам со пари. Најважно е здравјето. Ако се разболи, ни ку-ќа ќе ни треба, ни ништо. Дури е уште на почеток. Јас ќе разгова-рам со него. Мора да оди Ha лекар. Да зема некои лекови.

Раде уште не беше сигурен дали за него зборуваат. За кого друг. Сестра му Душица многу одамна зема лекови и оди по докто- ри. Не се издаде дека е разбуден. Потоа му стана незгодно. Тоа веќе личеше на прислушување. Гласно се накашла и стана. Вера и мајка му се погледнаа со прашање во очите - дали го слушнал разгово- рот.

Пиеја кафе. Молчеа. Се чувствуваше дека треба нешто да се каже што не е многу пријатно. Но, Раде сакаше да го избегне тој

90 Драгица Најческа разговор. Знаеше дека, ако Вера почне да зборува за неговата здравствена состојба, тоа многу ќе го погоди. Нема да може да се контролира. Ќе биде многу груб. Затоа брзаше да се облече и да тргне на работа. Но, уште штом пречекори низ врата, Вера ro стиг-наи My рече декаќего придружи. Бидејќи и таа брза. Немаше бега- ње.

- Одамна те нема. Изгледа многу си зафатена со работа. Не ти ce лутам. Но барем почесто навраќај кај Душица. Нејзе повеќе И треба некој... Ги си поведра. Можеш да ja расположиш.

- Откако налетав на несудениот зет и потоа тој дојде кај неа, како да ме избегнува. Можеби ми се лути што му предложив да ја посети, - рече Вера.

- Твојата намера беше добра. Ако некој е виновен, тоа е таа што толку ладно го пречекала. Вината треба да ја бара кај себе.

- Праводати кажам, повеќепати се прашувам и не можам да си објаснам, зошто така се однела кон него. Нели тој е човекот без кого He и се живееше? Кој може да ја разбере Душица!

Вера нервозно чекореше. Рече:

- Мамае многу правична. Откако разбра дека Милан бил Ha Голи Оток како казненик, се му прости. Го оправда. Ho, ете, Души- ца него сторитоа...

На Раде му одговараше што разговорот се врза за Душица и за Милан. Но, Вера неочекувано запре и се сврте кон него со зборо- вите:

—Jac 3a друго бев дојдена. Мама ми кажа дека многу си измо-рен со градбава и со работава ноќно време. Сакам да те посовету-вам да направиш мал одмор. И од едната и од другата работа. Има помали синдикални одморалишта. Греба да одиш некаде.

—Toa мама пушта такви муабети. Се плаши нешто да не му се случи на нејзиниот единец...

Вера забележа дека овие зборови брат и ги изговори пот- смешливо. Со нервоза во гласот.