Канадско-македонското историско друштво (Canadian Macedonian Historical Society, CMHS) годинашното Годишно собрание го претвори во длабоко трогателно културно доживување. Во посебна соработка со Македонскиот филмски фестивал (Macedonian Film Festival), на членовите им беше приредена проекција на впечатливиот документарен филм „Приказната за Василка“ (Story of Vasilka). Во режија на Џовани Принчигали (Giovanni Princigalli), филмот претставува врвно мајсторство во раскажувањето, преплетувајќи ги интимните семејни фотографии со ретки архивски снимки од Кинотеката (Cinémathèque) на Скопје за да создаде веродостоен и емоционално набиен историски запис.
Проекцијата беше организирана во трпезаријата на Канадско-македонскиот дом (Canadian Macedonian Place, CMP) по собранието. Друштвото сака да им се заблагодари на вработените во Домот што ѝ дозволија на организацијата да го прикаже филмот и што помогнаа при подготовката.
Документарниот филм нуди трогателен портрет од реалниот живот на Василка, 84-годишна македонска матријарх што живее во Квебек. Нејзината животна приказна служи како огледало на бурната историја на Балканот, која се протега од нацистичко-фашистичката окупација и сложеноста на комунистичката ера, за на крајот да доведе до макотрпното патување на иселувањето. Филмот искрено ги истражува лузните од минатото: жртвите на нејзиниот татко и на нејзиниот сопруг во борбата за македонската независност, тежината на тие спомени во нова земја и застрашувачкиот предизвик да се одгледаат три деца во општество што зборува француски, со сопруг длабоко трауматизиран од своите искуства.
Филмот е портрет од реалниот живот на Василка, 84-годишна Македонка што сега живее во Квебек, и ја бележи историјата на нејзиното семејство како што се одвива напоредно со историјата на Југославија и нејзините народи — од нацистичко-фашистичката окупација, преку комунизмот, па сè до иселувањето и тешкото вклопување во Канада.
Дел од нејзината приказна беше и историјата на нејзиното семејство, која ја вклучуваше борбата на нејзиниот татко, а потоа и на нејзиниот сопруг, за македонската независност и она што го претрпеле како последица на тоа. Како нов имигрант во непозната земја, дел од нејзината приказна стана и нејзината мака да ги надмине тие спомени. Слабо го знаеше јазикот, имаше три мали деца и сопруг што засекогаш беше повреден од своите минати искуства. Изгледа дека нејзиниот сопруг имал извесно познавање на францускиот и мислел дека со иселувањето во француска Канада ќе биде полесно да се асимилираат.
Врвен момент на попладнето беше интимната сесија на прашања и одговори со протагонистите на филмот. Друштвото имаше чест да ги пречека и Василка и нејзиниот син, д-р Глигор Делев, кои допатуваа од Монтреал за настанот. Д-р Делев, канадски лекар од македонско потекло, првично го нарача филмот како наследство за своите деца, за да се погрижи издржливоста на нивната баба никогаш да не биде заборавена.
Благодарности
-
Семејството Делев: За нивното присуство и подготвеност да споделат толку лична приказна.
-
Тони Марковски: Претседателот на Друштвото ја изрази длабоката благодарност на организацијата, врачувајќи им на нашите гости знак на признателност за нивните напори.
-
Канадско-македонски дом (Canadian Macedonian Place, CMP): За гостопримството при организирањето на проекцијата и за техничката помош во трпезаријата.
Преку оваа проекција, Друштвото ја продолжува својата мисија да ја премости празнината меѓу личното сеќавање и колективната историја, славејќи го непоколебливиот дух на македонската дијаспора.