Откривање на корените на цивилизацијата—македонската карпеста уметност и палеолингвистиката
ТОРОНТО, 4 април 1993 – Канадско-македонското друштво за наследство (Canadian Macedonian Heritage Society, CMHS) беше домаќин на револуционерно предавање на кое настапи д-р Душко Алексовски, реномиран лингвист и археолог. Презентацијата откри неверојатни докази од Република Македонија што ги оспоруваат традиционалните временски рамки на светската историја и на потеклото на писменоста.
Откритието: карпестата уметност како прото-писмо
Д-р Алексовски претстави наоди од своето обемно истражување во планинскиот регион Осогово, каде што идентификуваше илјадници карпести врежувања (петроглифи) што датираат уште од 5.300 г. пр.н.е. [10:44]. Овие откритија укажуваат дека балканскиот регион не бил само примач на култура, туку и главен центар за развојот на првите системи на пишување во светот.
Хронолошки развој на карпестата уметност
Предавањето детално опиша четири различни периоди на развој забележани на македонското тло:
- Схематски период (5300 г. пр.н.е. – 3400 г. пр.н.е.): се одликува со плитки врежувања и едноставни човечки форми претставени со една линија за екстремитетите и круг за главата [17:29].
- Симболичен период (3400 г. пр.н.е. – 1400 г. пр.н.е.): префинета епоха што прикажува сложени филозофии преку симболи. Клучна точка беше пештерата "Ѓаволска црква", со единствени хибриди "риба-човек" и симболи на космичкото единство и на плодноста [20:28].
- Описен период: се одликува со подетални човечки фигури кај кои јасно се распознаваат полот (мајка и дете) и движењето (трчање или играње) [29:20].
- Период на христијанизација (3 век н.е. – 15 век н.е.): раните христијани ги користеле древните свети места за да врежуваат крстови и религиозни симболи, честопати додека бегале од прогонство [31:07].
Оспорување на теоријата "Ex Oriente Lux"
Најпровокативниот аспект на истражувањето на д-р Алексовски е врската меѓу овие карпести врежувања и подоцнежниот развој на азбуките. Тој истакна дека:
- Балканскиот центар: Спротивно на верувањето дека Месопотамија била единствената колепка на пишувањето, доказите укажуваат дека Балканот бил значаен јазичен центар [33:12].
- Постари од Феникијците: Д-р Алексовски прикажа симболи пронајдени во Македонија што се идентични со фениското писмо, но се појавуваат на камен со векови порано, што укажува на локален развој наместо на увоз од странство [01:02:19].
- Рударството и цивилизацијата: Развојот на овие писма веројатно бил поттикнат од огромното минерално богатство на регионот (злато, сребро и бакар), кое привлекувало трговија и поттикнувало технолошки напредок [44:17].
"Дедото" на азбуките
За време на живата сесија со прашања и одговори, д-р Алексовски употреби генеалошка метафора за да го опише потеклото на пишувањето:
"Ако фениското писмо беше таткото, Македонија беше дедото." [01:03:37]
Тој сугерираше дека етрурската и старогрчката азбука во суштина биле помлади потомци на многу постарото палеомакедонско писмо пронајдено во планините на Кратово и Крива Паланка [01:03:54].
Културно влијание и зачувување
Д-р Алексовски заврши со итен повик за зачувување на овие локалитети. Сподели трагична приказна за неодамна откриена древна гробница што била ограбена и уништена од локалното население, при што историски камени плочи биле повторно искористени за печки [32:09].
Предавањето претставува потсетник дека "културната и научната фаланга" на Македонија сега работи на пишување на сопствената историја, надминувајќи ги наративите наметнати од други [53:18].
За истражувањето: Наодите претставени на ова предавање од 1993 година се резултат на пионерската работа на д-р Душко Алексовски, основач на Македонскиот центар за истражување на карпестата уметност (Macedonian Rock Art Research Centre, MRARC) и на Светската академија за карпеста уметност (World Rock Art Academy). Д-р Алексовски идентификувал над еден милион врежувања низ Македонија, што укажува дека регионот бил примарна колепка на палеолингвистиката и на духовната симболика во Европа. MRARC продолжува да ги документира овие "тивки архиви" за да ги зачува длабоките културни корени на Македонија за идните генерации.
"Риба-Човек", праисториски петроглиф откриен од д-р Душко Алексовски во Осоговските Планини. Симболот, стар неколку милениуми, прикажува човечко лице во срцето на космичка тројна спирала, што се спојува со тело на риба.
Во своето предавање од 1993 година, д-р Алексовски ја определи оваа фигура како ремек-дело на Симболичниот период (3400 г. пр.н.е. – 1400 г. пр.н.е.). Тој ја толкува како длабок филозофски израз на древните жители на Македонија, што го симболизира единството меѓу човечката свест, животодавните својства на водата и вечниот тек на вселената. За MRARC, оваа "жива филозофија" претставува дефинитивен доказ дека балканскиот регион бил примарен извор на сложена духовна симболика и на прото-писменост долго пред развојот на современите азбуки.
Овој извештај се темели на предавањето на CMHS снимено на 4 април 1993 година.