Front Matter

Македонската борба за независност Ристо Стефов Преведено од англиски на македонски со помош на „Google Translate“ Македонската борба за независност Published by:

*** December 20, 2023

*** Содржина Содржина ..................................................................................3 Дел 1 – Вовед............................................................................5 Дел 2 – Римска окупација........................................................8 Дел 3 - Нов почеток ...............................................................15 Дел 4 – Културна преродба ...................................................22 Дел 5 - Формирање на македонска држава..........................31 Дел 6 - Востанија против византиската власт .....................42 Дел 7 – Востанието Хрс, Стрез и Драгота ...........................51 Дел 8 – Османлиска окупација .............................................61 Дел 9 – Рани востанија против отоманската власт .............71 Дел 10 – Карпошово востание ..............................................85 Дел 11 – Македонците во дијаспората ...............................103 Дел 12 – Пресврт на 19 век и Негушкото востание ..........113 Дел 13 – Разловското востание ...........................................125 Дел 14 - Кумановско-кривопаланечкото, пијанечкото и кршненското востание.........................................................134 Дел 15 - Формирање на македонската привремена влада и Македонската лига...............................................................146 Дел 16 – Раѓање на Македонската револуционерна организација .........................................................................156 Дел 17 - Подготовки за народно востание.........................167 Дел 18 – Илинденското востание 1903 година..................181 Дел 19 – Смилевското востание..........................................194 Дел 20 – Крушевското востание .........................................200 Дел 21 - Кичевско, Карбуничко, Душегубичко и Ѓавато востание ................................................................................208 Дел 22 - Демитхисарско, Прилепско и Маргарско востание ................................................................................................216 Дел 23 - Охридското и Ресенското востание.....................225 Дел 24 - Костурското востание...........................................237 Дел 25 - Леринско востание ................................................244 Дел 26 - Скопското и Струмичкото востание ...................251 Дел 27 - Солунско востание ................................................262 Дел 28 - Сереското востание...............................................270 Дел 29 - Последиците од Илинден .....................................276 Дел 30 – Ножското востание...............................................288 Дел 31 – Младотурското востание .....................................294 Дел 32 – Вовед во Балканските војни ................................309 Дел 33 – Првата балканска војна ........................................322 Дел 34 - Македонците во грчката, српската и бугарската војска .....................................................................................333 Дел 35 – Окупација на Македонија од страна на сојузничките армии..............................................................343 Дел 36 – Тиквешкото востание против српската окупација ................................................................................................353 Дел 37 – Втората балканска војна и поделбата на Македонија ...........................................................................361 Дел 38 – Охридско-дебарското востание...........................371 Дел 39 – Македонско учество во Првата светска војна....378 Дел 40 - Македонија меѓу големите војни.........................394 Дел 41 - Македонско учество во пред Втората светска војна ................................................................................................405 Дел 42 - Заклучок .................................................................417 Библиографија ......................................................................424 Дел 1 – Вовед Историјата на Македонија започнува 1.000 години пред Христа со едно мало кралство лоцирано во близина на денешен Костур.

Се вели дека неговиот прв крал бил Каран (Каранус), најверојатно племенски крал.

Малото кралство било нејасно и назад до околу петтиот век п.н.е., кога Александар I станал крал и направил значителни проширувања, додавајќи и територија и луѓе на неговото кралство.

Македонија сепак била обично место до четвртиот век пред нашата ера кога Филип II станал нејзин владетел. Во својот краток живот, Филип Втори ја проширил територијата на Македонија, ги обединил различните племиња што ги освоил и направил големи политички, економски и воени чекори кои ја трансформираат Македонија од обична држава во суперсила.

Потоа, под владеењето на Александар III, попознат како Александар Велики, Македонија беше трансформирана во империја која се протега од Источна Европа до западните граници на Кина и го проголта најголемиот дел од тогаш познатиот свет.

За жал, по смртта на Александар III, македонската империја се распадна и неколку векови подоцна, падна во туѓи раце.

Оттогаш Македонија многупати била нападната и окупирана од многу освојувачи и последователно македонскиот народ се бори да се ослободи.

Ова е приказна за долга борба која започнува со римската окупација во првиот век п.н.е. и трае до денес. Тоа беше тивка борба задушена од погласните гласови на соседите на Македонија кои сега ги држат македонските земји и прокламираат дека македонските борби никогаш не се случиле затоа што Македонците не постојат.

Во поглавјата што следат читателот ќе открие дека Македонците навистина постојат и постојат многу векови не само по име, туку и како актери во бескрајната борба за слобода и желбата да живеат неограничени животи.

Историјата на Македонија вклучува војни, битки, бунтови и востанија што ги воделе обичните луѓе кои најчесто резултирале со трагедија. Сепак, македонскиот дух опстојува одново и одново, како што покажа историјата, верувајќи дека е подобро да се борите и да не успеете отколку вечно да живеете во ропство. Овој дух никогаш не бил пожив како за време на Илинденското народно востание во 1903 година, кога обичните луѓе се собрале и го кренале оружјето против поголемиот непријател, фрлајќи се во битка под слоганот „Слобода или смрт“.

„Илинденското востание, прогласено на 2 август 1903 година, секогаш ќе буди восхит во срцата на подоцнежните генерации бидејќи неговите моќни подвизи и романтично херојство се пред сè израз на таа интензивна волја за слобода и желба за национална и политичка независност што ги сумира сите македонските етнички карактеристики“. (Стр. 43 и 44, Нуриџиани, Џорџо. Македонија вчера и денес)

„Илинденското востание е достигнување од големо значење за македонскиот народ. Во него има работи кои ја запрепастуваат имагинацијата и предизвикуваат ова општо востание да се рангира како голем историски настан.

Целиот народ се крена со избезумен, неодолив порив за непосредна слобода. Верата на македонскиот народ го натера да верува во своите креативни можности, бидејќи само народ со силен дух може да собере храброст и со целосна доверба да се впушти во историски потфат. Преку овој храбар подем, единствен од ваков вид за благородна смелост, македонскиот народ ја изрази не само својата љубов кон слободата и правдата, туку и својата морална моќ. Овој подем и денес останува неповторлив човечки напад и чин на врвна саможртва за слободата на еден народ“. (Стр. 46, Нуриџиани, Џорџо.

Македонија вчера и денес)

Македонскиот дух повторно се издигна во 1940-тите и Македонците повторно зедоа оружје за да ја ослободат и обединат својата Македонија. За жал и таа борба помина ненаградена, не поради недостиг на обиди од страна на македонскиот народ туку едноставно затоа што не требаше да биде. Меѓутоа, Македонците успеаја во еден поглед, тие формираа своја република во југословенската федерација и благодарение на тој успех денес имаат своја суверена и независна држава, Република Македонија. Сепак, ова не е крајот на приказната, тоа е само почеток.

„Иако претрпеа многу, Македонците не знаат да се плашат пред бури и пропасти. Нивната решеност да ги постигнат своите аспирации беше испробана и се покажа како нефлексибилна. Во својот ритам кон иднината и во својот развој, цврсто вкоренети во своето славно минато, Македонците чекорат напред со сигурни чекори, горди и самоуверени. Нивните глави се кренати високо, нивната морална сила е голема, нивната вера е непобедлива“. (Стр. 31, Нуриџиани, Џорџо. Македонија вчера и денес)

Да живеат сите вистински синови на Македонија кои се борат за правда и слобода!